Hemen belirteyim ki, buz dalışı uygulaması, kursun son aşamasındaydı. BSAC Sport Diver seviyesinde 20’den fazla dalışı olan ve soğuk su deneyimini kanıtlayabilen balıkadamlara önerilen, iki günlük beceri geliştirme kursuydu. Kursun patronu, Almanya’nın Aitrang şehrindeki Taucherhof Dalış Merkezi’nde yapılacak 2006 kurslarını yönetecek Iain Aitchison. Son günlerdeki yeterlik eğitimine eğitmen yığılması olduğundan, kurslar aynı zamanda Norveç’te de ve bir ileri seviye kursu boru hattında verilecek.
Kendi kursum, soğuk su aparatı tasarımı, atıklar (Çevresel konuların hepsinde olduğu gibi), aparat tipleri, irtifa dalışı, serbest akış olayını minimize etme teknikleri, hipotermi ve halat işaretlerini içerisine alan 3 saatlik bir teorik eğitimle başladı. Aynı zamanda, dalış eşleri nasıl bir pozisyonda bulunmalılar ve çapariz vermemek için nasıl manevra yapmalılar konusunu pür dikkat dinledik.
Grup olarak, daha sonra, dışarıdaki karın içerisinde, bel çevresinde halat bağlama tekniklerini ve sınıfta öğrendiğimiz, çaparizi savuşturma tekniklerini çalışarak ısındık. Derslerin kolay yakalanabilir aşamalara ayrılmış olduğunu ve tasa ve endişelerimi giderek azaltan şekilde, sürekli olarak güvenliğin ön planda tutulduğunu gördüm. Kendi kendimi bu güvenlik kurallarını uygularken hayal ederek, ilk buz dalışımı yapmak için bakıştırmaya başladım. Sıcak bir yemek sonrası, yanı başımızdaki Haussee gölüne gitmek üzere yola koyulduk. İki acemiden oluşan dört gruba yarıldık. Y-valflı tüpler, fazla sayıda birinci kademe ile donanmış olarak halatlarla birlikte suya yöneldik. Göl kısmen buz tutmuştu fakat biz buzsuz olan bölgede, sakin sakin bekleyen mersin balıklarını rahatsız etmeden, buzda delik açma becerimizi uygulamaya çalıştık. Hazırlıksız stajyerler olarak, ağdan çıkarılıp, kıyıya atılmış balıklar gibi çırpınıyorduk. Dalış eşi olarak almamız gereken pozisyonu, halat işaretlerini, arama ve kurtarma prosedürünü defalarca tekrarlayarak acemiliğimizi attık. Yeni becerilerimizle, özgüvenimizi artırmış olarak, Taucherhof barının konforuna ve sıcak çorba tabağının başına döndük.
Ertesi sabah, donanımları yüklenip, pasaportlarımıza sıkı sıkıya yapışarak Avusturya sınırını geçmek üzere yola koyulduk. Görünüşe göre, uyguni bir yerde durduk (Lechausee gölü kar altındaydı ve görünmüyordu.) ve kar duşu altında konvoyumuza bir park yeri yaptık. Sonra kuru elbiselerimizi giyindik ve buz üzerine doğru yöneldik. Buz delici ve testere gibi bazı ekstra donanımlar bir Tarantino filmindeki gibi, sürüklenerek kazılacak yere doğru sürükleniyordu. Ağır çalışmanın başladığı bu yerde, 20 cm kalınlığındaki buz tabakasında iki delik açmamız, ısınmamız için bir şanstı. Bu delik açma aynı zamanda buz dalışı yapan balıkadamları diğerlerinden ayıran bir özelliktir! Çok küfür sallayıp, çok ter döktükten sonra delikler tamamlandı ve biz artık buz parçasını 4ºC sıcaklıktaki sudan çıkardık. Dört gurubun her biri, kendi giriş/çıkış deliğine sahip oldu.
Fazla buz vidaları buz tabakasına vidalandı ve halatlar dikkatle ve güvenli bir şekilde vidalara bağlandı. Dalış eşi çifti (Eğitmen ve öğrenci) birbirine halatla bağlandılar ve acemiler de onların kuşanmasına yardım ettiler. Deliğin kenarına oturup ayaklarımızı suya sarkıttık ve kayarak suya girdik. Yanaklarımızda ve dudaklarımızda hissettiğimiz soğuğa adaptasyonumuz bir iki dakika sürdü. Ve inişe geçtik. Kafamızı suya sokup derinlere inmeğe başlar başlamaz, yüzeyde, acemiler halatı suya vererek ve halatı çekerek işaretler vermeye başladılar. Acemilerin rolü, dalış eşinin dalış liderine uygun ve güvenli bir şekilde bağlı olup olmadığını, halatın diğer ucunun da uygun ve güvenli bir şekilde bağlandığından emin olmayı da içerisine alarak kuşanmaya yardımcı olmaktır.
İki acemi asıl acemilerin hasta olması halinde yedek balıkadam olarak ve acil durumda kurtarma amaçlı olarak güvenlik için bekletildi. Bir dalış eşi çifti buz altında ilerlerken, yüzeydeki acemiler, anlaştıkları sayıda, zaman zaman halatı çekip, “Okey? / Okey!” işareti veriyor ve halatlarını buz altına uzatıyordu. Bu işaretler bazen de “Daha fazla halat lütfen! / Daha fazla halat geliyor” veya “Halat bitti / Anlaşıldı” şeklindeydi. Her işaret dalış lideri tarafından teyit onaylanmalıdır. Bir işaret birkaç kez gönderildiği halde cevap alınamadığında, yüzeydeki balıkadam, halatı çekip toplayarak aşağıdaki balıkadam çiftini giriş/çıkış deliğine çeker. Son derecede istenmeyen bir durum da halatla irtibatın kaybedilmesidir, (Halata tırmanmak, halatın liflerinin ayrışmasına ve üzerinde diş izleri kalmasına rağmen, son derece uygundur ve tavsiye edilir.), diğer balıkadam arama prosedürünü uygulamaya başlamadan halatı toplamalıdır.
Sualtında ışığın uygun olması istisnai bir durumdu. Kalın buz tabakasından geçen ışık,maviyle karışık ve düşündüğümden daha parlaktı. Görüş şaşırtıcı şekilde iyiydi ve bu durumun hayal olduğu düşüncesine kapıldım. Diğer insanlar 70 metreden az olmayan diğer delikten suya girmiş oldukları halde şimdi sadece 20 metre mesafedeler, donmuş suyun etkisiyle aradaki mesafe mucizevi şekilde kısalmış olabilir mi? Buz arkadaşımın çiftli 12 litre tüpünü 77 litreye çıkarmış olabilir mi? Dalış eşime ve yüzeydeki acemiye halatla bağlı olduğumu ve aceminin halatı suya verdiği kadar yol aldığımızı düşündüm, bu bir kapalı ortam korkusu deneyimiydi ve halat az da olsa sınırlayıcı konumdaydı. Eğitim sırasında iyice içimize işleyen, çok yönlü “kemer ve askılar” güvenlik kıstasına teşekkür ederek, güvenliğimle ilgili hiç düşünmedim. Yüzeye çıktığımda, rüzgardan dolayı biraz üşüdüm fakat sualtı bölümü, her kadar sıcak kavramı dünyanın diğer bölgelerindeki anlamını taşımasa da, beklediğimden sıcaktı.
Palet vuruşlarıyla ileri ve geri giderek etrafı dolaşıp, duruş ve işaret çalıştık. Dalışın beşinci dakikasında, yüzeydeki yardımcımıza yardımcı olarak donanımımızı çıkardık. Deneyim kazanmak amacıyla rollerimizi değiştirip, keskin bir rüzgar altında halat bağlamaya devam ettik. İkinci dalışta, eğitmenimizle pozisyon değiştirip, dalış liderliği yaptık. Kısa dalışlar, yüzeye yakın yapıldığından, çok üşümezsiniz ve üçüncü dalışa kadar kısa yüzey beklemesi yeterli olduğu gibi dekompresyon beklemelerine de ihtiyaç kalmaz.
Üçüncü dalış ile özgüven kazandım ve çok keyif alacağımı bilerek, delikten ayaklarımı uzattım. Kuru elbisemi ve denge yeleğimi şişirip suya girdim, aşağılara bir penguen rahatlığıyla süzüldüm. Şaşırtıcı fakat herkese şiddetle tavsiye ederim!
BUZ DALIŞI
Beş altın kural
1. Buz üzerinde yürümeğe başlamadan, kuru elbisenizin fermuarını kapatın ki buz kırılırsa en fazla dalışa erken başlamış olmasınız!
2. Sağlam halatlar kullanın ve çapaya fazladan bağlar yapın. Bu sayede halatı kaybetmez, halattan uzaklaşmaz ve güvende olursunuz. Belki de bir ağaca bağlanmak daha iyi olabilir!
3. Fazladan hava kaynaklarınız olsun. En azından iki adet birinci kdeme vananıza bağlı olmalı: Birisi arıza yaparsa diğerini kullanarak çıkış deliğine ulaşmanız için zamanınız olsun.
4. Sizin ve dalış eşinizin yeterli ve güvenli bir şekilde bağlandığından emin olun. Eve dönmeniz için bu halatlara bağlı olduğunuzu unutmayın.
5. Yeterli ve size ait bir yüzey desteğiniz olmalı: Güvenlik halatı konusunda tecrübeli, giriş çıkış deliği açabilen, bulma/çıkarma konusunu iyi bilen sertifikalı iki balıkadamı yardımcı olarak kullanın. Acil bir durumda yardımcı balıkadamın birisi suya girdiğinde, diğer yardımcı balıkadam ona yüzey desteği sağlayabilsin. Aynı zamanda bir yardımcı hastalandığında, diğeri onun yedeği olmalıdır. İhtiyat önemlidir.
Yazı: Mark Fielding-Smith
Çeviren: Mehmet AVADAN
Kaynak: www.dive.com
|